top of page

Open denken: De drie zevens van ontknopen

Hoe wij als persoon en gezamenlijk kijken en denken (onze oriëntatie) is in de loop van de tijd ontstaan in een lange reeks van wordingsprocessen. Die oriëntatie kan zich dan ook alleen maar verbreden en ontwikkelen in (nieuwe) wordingsprocessen. Dat is geen rechte lijn maar een zoektocht waarin het nieuwe geleidelijk aan kracht kan winnen. Wij geven dit als volgt weer:

Veer brochure.jpg

Gebaseerd op Van Dinten en Schouten (2022).

Wordingsprocessen hebben geen vooropgesteld doel, maar wel een bron, een begin. Hoe het vanaf dat begin verder gaat zal in wisselwerking ontstaan. Dat gaat ongeveer als volgt.

Ik merk dat er iets is, ik neem iets waar. Bij mijzelf of in de wereld om mij heen. In eerste instantie niet eens zo bewust. Ik praat erover, ik deel het met anderen. Er ontstaat wisselwerking. In die wisselwerking kan ik steun en herkenning ervaren. Ik kan ook afwijzing en conflict ervaren. Of heel veel andere dingen. Je kunt er iets mee doen, je kunt het ontkennen. Kortom, er ontstaat een patroon. Een patroon dat zich herhaalt en dat zich handhaaft, steviger wordt. Het patroon wordt langzaam een verhaal: zo gaat het altijd. Ik zie er steeds meer varianten van. Uiteindelijk is het patroon deel van mijn werkelijkheid, van onze gedeelde werkelijkheid geworden. In de woorden van Van Dinten en Schouten: het is geanimiseerd. Een concreet voorbeeld uit de zorgpraktijk: de verschijnselen die ik ervaar zijn we met elkaar 'ziekte' gaan noemen. Daar omheen kan bijvoorbeeld een patroon van afzondering en afhankelijkheid ontstaan.

Met behulp van dit vereenvoudigde voorbeeld zien we dat een (gezondheids)toestand geen vaststaand gegeven is. Het ontstaat in wisselwerking als een wordingsproces. Zorg en vele andere factoren hebben invloed op dit wordingsproces. Door hier van uit te gaan en er bewust gebruik van te maken, zijn betekenisvolle doorbraken in de zorg mogelijk. 

De manier om zo te werken in en met de zorg zijn wij 'ontknopen' gaan noemen. De basis hiervoor bestaat voor ons uit drie zevens (vandaar Triple Zeven):

Triple Zeven

            Zeven waardenperspectieven

           Zeven fasen in de beweging

           Zeven leidende principes

Triple Zeven logo.png
Triple Zeven logo.png
Triple Zeven logo.png

®️

1 - ZEVEN waardenperspectieven

Triple Zeven | Waardenperspectieven

2- ZEVEN fasen in de beweging

Triple Zeven | Inveren en Terugveren

Zowel vanuit de theorie als vanuit onze eigen praktijkervaring weten we dat 'waarden' en behoeften een grote rol spelen in wordingsprocessen. Terwijl mensen opgroeien en ervaringen opdoen, ontwikkelen zij door een reeks wordingsprocessen een eigen waardenpatroon. Een patroon dat voor ieder van ons vanzelfsprekend is geworden. Het is 'geanimiseerd' en geeft ons houvast. Als de wereld om ons heen verandert (bijvoorbeeld als gevolg van ziekte) werkt dit vertrouwde patroon niet meer. Er zal in wisselwerking een nieuw patroon gaan ontstaan. Inzicht in de onderliggende waardenperspectieven van onszelf en van de anderen helpt om de onderliggende dynamiek beter te doorgronden.. 

Waardenpatronen kunnen wij waarnemen door:

  • nieuwsgierig kijken naar de feiten

  • empathisch luisteren naar de verhalen

  • moedig reflecteren op dat wat jou en anderen beweegt

Het loslaten van de vertrouwde manier van kijken (vanuit problemen) en het inzetten van een beweging vanuit het andere, open perspectief (vanuit veerkracht) gaat niet vanzelf. Het is geen rechte lijn van "bedenken" naar "implementeren".

In plaats daarvan volgen wij een beweging waarin wordingsprocessen op een actieve en bewuste manier beïnvloedt kunnen worden. Daarbij maken wij gebruik van de inzichten vanuit 'Theory U' (Otto Scharmer, Presencing Institute): 

  • 'wordingsprocessen' kunnen waarnemen en 'ineffectieve patronen doorbreken'

  • bevestigen van 'wederkerigheid' en 'leren van verschillen'

  • bieden van 'speel-ruimte' en leren van 'anders doen'

In dit proces verschuift het perspectief van enkelvoudig (vanuit onszelf) naar meervoudig (als onderdeel van een groter geheel). Dit maakt het mogelijk om open te staan voor alle waarnemingen en waardenperspectieven die het wordingsproces beïnvloeden. Juist ook als dat spannend is. 

van gesloten naar open.jpg

3- ZEVEN leidende principes

leidende principes.jpg

Om dit proces te ondersteunen creëren wij met elkaar een veilige ruimte waarbinnen een open dialoog gevoerd kan worden. Onze leidende principes ondersteunen deze ruimte.

  • alle partijen betrekken: niets over hen zonder hen

  • focus op het wordingsproces dat ons verbindt: niet op de problemen

  • eigenaarschap nemen: voor het geheel en voor de eigen inbreng

  • openstaan voor andere waardenperspectieven

  • spanningen en conflicten benutten en productief maken

  • focus op de kleine, gedragen stap die NU gezet kan worden

  • helder waarnemen en sturen op gedragen afspraken

Met elkaar zijn dit de drie zevens die houvast bieden om te kunnen handelen vanuit het brede perspectief op gezondheid. Ze zijn ieder voor zich onmisbaar. En hangen onlosmakelijk met elkaar samen. Zij bieden houvast voor 'de kunst en kunde van ontknopen'. 

bottom of page